Từ ngày 01/7/2024, Luật Tài nguyên nước 2023 và Nghị định 54/2024/NĐ-CP chính thức có hiệu lực với nhiều quy định mới liên quan đến kê khai, đăng ký và cấp phép khai thác tài nguyên nước. Trong đó, nhiều tổ chức, cá nhân đặc biệt quan tâm đến câu hỏi: “Những trường hợp nào KHÔNG phải xin cấp giấy phép khi khai thác tài nguyên nước?”
Tại JENCO – với hơn 10 năm kinh nghiệm tư vấn pháp lý và công nghệ môi trường tại Bắc Ninh và các tỉnh phía Bắc – chúng tôi đồng hành cùng doanh nghiệp để đảm bảo khai thác nước dưới đất đúng quy định, tối ưu chi phí và an toàn pháp lý.
Dưới đây là tổng hợp đầy đủ và chính xác, dựa theo khoản 3, 4, 5 Điều 52 Luật Tài nguyên nước 2023 và Điều 7 Nghị định 54/2024/NĐ-CP.
Trường hợp 1: Các hoạt động được miễn giấy phép theo quy định tại khoản 3 Điều 52 Luật Tài nguyên nước 2023
Bao gồm các hoạt động:
- Khai thác nước phục vụ văn hóa, tôn giáo, tín ngưỡng; phòng cháy chữa cháy; hoạt động quốc phòng – an ninh; tưới cây, rửa đường phục vụ mục đích công cộng.
- Khai thác nước sinh hoạt trong thời gian xảy ra hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn, sự cố ô nhiễm, dịch bệnh theo công bố của cơ quan có thẩm quyền.
- Khai thác nước biển để sản xuất muối.
- Khai thác nước biển phục vụ các hoạt động trên biển.
- Sử dụng mặt nước trong phạm vi bảo vệ công trình thủy lợi theo quy định pháp luật về thủy lợi.
Trường hợp 2: Khai thác nước với quy mô nhỏ
Theo các Điểm b, c, g và l khoản 3 Điều 52:
- Khai thác nước mặt cho sản xuất, kinh doanh, dịch vụ (bao gồm làm mát máy móc, tạo hơi, thi công xây dựng…) không vượt quá 100 m³/ngày đêm.
- Khai thác nước mặt phục vụ sinh hoạt không vượt quá 100 m³/ngày đêm (hoặc 200 m³/ngày đêm với khu vực biên giới, hải đảo, vùng khó khăn).
- Hồ chứa, đập dâng thủy lợi dung tích < 0,01 triệu m³; công trình khai thác nước mặt cho sản xuất nông nghiệp, nuôi trồng thủy sản ≤ 0,1 m³/giây.
- Khai thác nước mặt để phát điện ≤ 50 kW.
- Khai thác nước biển phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ, nuôi trồng thủy sản ≤ 10.000 m³/ngày đêm.
Lưu ý:
Nếu vượt quy mô nêu trên → phải thực hiện đăng ký hoặc xin cấp phép theo Nghị định 54/2024/NĐ-CP.
Trường hợp 3: Sử dụng mặt nước quy mô nhỏ cho nuôi trồng thủy sản, kinh doanh, dịch vụ
- Diện tích mặt nước khai thác không vượt quá 100 m²
- Không áp dụng đối với các khu, điểm du lịch.
Trường hợp 4: Đào hồ, ao, kênh, mương, rạch quy mô nhỏ
Theo Điểm i khoản 3 Điều 52:
- Đào hồ, ao có diện tích ≤ 500 m².
- Đào kênh, mương, rạch với lưu lượng dẫn nước ≤ 0,1 m³/giây hoặc bề rộng đáy ≤ 0,5 m.
Hoạt động phải đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật liên quan: đất đai, xây dựng, giao thông, khoáng sản, thủy lợi…
Trường hợp 5: Công trình ngăn dòng tạm thời
- Ngăn sông, suối, kênh, mương, rạch với mục đích: ngăn mặn, tạo nguồn, chống ngập, tạo cảnh quan.
- Công trình phải là tạm, thời vụ, thời gian sử dụng không quá 3 tháng.
- Không áp dụng cho hồ chứa, đập dâng thủy lợi, thủy điện.
Trường hợp 6: Khai thác nước sinh hoạt trong điều kiện khẩn cấp
- Áp dụng khi xảy ra hạn hán, thiếu nước, ô nhiễm, xâm nhập mặn, dịch bệnh theo công bố của cơ quan có thẩm quyền.
Sau khi tình trạng khẩn cấp kết thúc:
- Phải dừng khai thác ngay.
- Trong 30 ngày, phải báo cáo Sở TN&MT.
- Nếu muốn tiếp tục khai thác → thực hiện kê khai, đăng ký hoặc xin cấp phép theo Nghị định 54/2024/NĐ-CP.
- Nếu không tiếp tục khai thác → phải trám lấp giếng hoặc tháo dỡ công trình theo quy định.
Lưu ý:
– Nội dung bài viết mang tính chất tham khảo.
– Các quy định pháp luật có thể đã được điều chỉnh hoặc thay đổi tại thời điểm đọc bài viết.
– Để đảm bảo hiệu lực pháp lý, doanh nghiệp nên thường xuyên tra cứu văn bản pháp luật hiện hành hoặc liên hệ đơn vị tư vấn chuyên nghiệp để được hỗ trợ đầy đủ.
